Mieszko I i Dobrawa na wyspie Jeziora Jelonek. Nowa rzeźba na Trakcie Królewskim w Gnieźnie

Na wyspie Jeziora Jelonek w Gnieźnie stanęła rzeźba przedstawiająca księcia Mieszka I i księżną Dobrawę. To pierwsza kobieca postać na Trakcie Królewskim i jednocześnie pierwszy pomnik ukazujący historyczną matkę – rodziców Bolesława Chrobrego. Monument, wykonany z brązu, kosztował 359 tys. zł brutto i został odsłonięty w obecności mieszkańców oraz władz miasta.

Symbolika rzeźby: moment przed wyprawą na Wichmana

Rzeźba nie jest przypadkowym przedstawieniem pary książęcej. Artysta Rafał Nowak uchwycił moment tuż przed wyruszeniem Mieszka I na zwycięską wyprawę przeciwko Wichmanowi w 967 roku. To przełomowy moment w historii Polski – zwycięstwo to umocniło pozycję młodego państwa Piastów.

Dobrawa została ukazana w ciąży z przyszłym królem Polski, Bolesławem Chrobrym. To celowy zabieg artystyczny, który podkreśla rolę kobiety nie tylko jako żony władcy, ale przede wszystkim jako matki, która wydała na świat pierwszego koronowanego króla. Dzięki temu pomnik opowiada historię z zupełnie nowej perspektywy.

Dobrawa – matka polskiej państwowości

To pierwsza kobieta, która pojawiła się na Trakcie Królewskim, i pierwsza postać historyczna przedstawiona jako przyszła matka. Dotychczas szlak upamiętniał wyłącznie męskich władców, co – jak zauważają twórcy projektu – zawężało narrację o początkach państwa polskiego.

Historia Polski nie zaczęła się wyłącznie od wielkich bitew i decyzji władców. Powstawała również dzięki kobietom, które miały ogromny wpływ na losy naszego kraju. Dobrawa była jedną z nich – to dzięki niej chrześcijaństwo zakorzeniło się na ziemiach polskich, a dynastia Piastów zyskała trwałe fundamenty. Cieszę się, że dziś możemy oddać jej należne miejsce w przestrzeni miasta i na Trakcie Królewskim. To pomnik nie tylko rodziców pierwszego króla Polski, ale także rodziny, z której narodziło się polskie państwo.

Michał Powałowski, Prezydent Miasta Gniezna

Dobrawa, córka księcia Czech, była kluczową postacią dla chrystianizacji Polski. Jej małżeństwo z Mieszkiem I w 965 roku otworzyło drogę do przyjęcia chrztu przez władcę, co stało się fundamentem pod późniejszą koronację jej syna. Nowa rzeźba przypomina o tym wkładzie w budowanie państwowości.

Doskonałość wykonania i dostępność dla odwiedzających

Autorem rzeźby jest Rafał Nowak, artysta odpowiedzialny również za figury królów na Trakcie Królewskim. Dzięki temu nowy monument idealnie wpisuje się w estetykę całego szlaku, zachowując jego spójny charakter. Rzeźba powstała metodą wosku traconego, co gwarantuje najwyższą jakość detali.

Pomnik posadowiono na niskim postumencie, dzięki czemu jest w pełni dostępny dla mieszkańców i turystów. Naturalna wielkość postaci sprawia, że można stanąć obok książęcej pary, zrobić pamiątkowe zdjęcie i poczuć się częścią tej historii. To ważne, bo Trakt Królewski ma być miejscem interaktywnym, a nie tylko zbiorem pomników.

Więcej niż pomnik: rozbudowa Traktu Królewskiego

Nowa rzeźba to tylko jeden z elementów większego projektu „Obchody tysiąclecia pierwszych koronacji królewskich – rozbudowa i modernizacja Traktu Królewskiego w Gnieźnie”. W ramach przedsięwzięcia powstaną także:

• videomapping prezentujący historię Gniezna,
• mural zapraszający na Trakt Królewski,
• „Szpilkostrada” – ułatwienia dla osób ze szczególnymi potrzebami,
• rozbudowana aplikacja mobilna „Królik GOŃ”,
• działania promocyjne i edukacyjne.

Całkowita wartość projektu to 9 188 099,98 zł, z czego dofinansowanie z Funduszy Europejskich wynosi 7 350 479,98 zł. Projekt realizowany jest w ramach Programu Fundusze Europejskie dla Wielkopolski 2021–2027, Priorytet 07 „Fundusze europejskie na wielkopolskie inicjatywy lokalne”, Działanie 07.03 „Kultura i turystyka”.

Dlaczego to ważne dla Gniezna?

Gniezno, jako pierwsza stolica Polski, ma obowiązek pielęgnować pamięć o początkach państwa. Nowa rzeźba to nie tylko atrakcja turystyczna, ale przede wszystkim symbol docenienia roli kobiet w historii. Dla mieszkańców to powód do dumy – ich miasto staje się miejscem, gdzie opowieść o Polsce jest pełniejsza i bardziej sprawiedliwa.

Dzięki takim inwestycjom Gniezno umacnia swoją pozycję na turystycznej mapie Wielkopolski. Trakt Królewski, wzbogacony o nowy element, przyciągnie zarówno miłośników historii, jak i rodziny z dziećmi, które mogą uczyć się przeszłości w przystępny i atrakcyjny sposób.

Co dalej?

Odsłonięcie rzeźby to nie koniec prac nad Traktem Królewskim. W najbliższych miesiącach mieszkańcy i turyści będą mogli korzystać z nowych elementów infrastruktury, w tym z videomappingu i rozbudowanej aplikacji mobilnej. To wszystko sprawi, że Gniezno stanie się jeszcze bardziej przyjazne dla odwiedzających i jeszcze lepiej opowie historię, która zaczęła się właśnie tutaj.

Informacje przekazał Urząd Miejski w Gnieźnie.