Gniezno: nowe zasady programu Czyste Powietrze od 20 lipca

Od 20 lipca 2026 r. w programie Czyste Powietrze wejdą w życie zmiany, które mają ułatwić dostęp do dotacji, zwiększyć wsparcie na termomodernizację i wydłużyć czas na wykonanie części inwestycji.

Pakiet obejmuje zarówno nowe wyjątki od zasady posiadania nieruchomości przez 3 lata, jak i wyższe stawki dla wybranych prac. Zmiany mają również usprawnić rozliczanie inwestycji i ograniczyć wsparcie dla mniej efektywnych źródeł ciepła.

Łatwiejszy dostęp do dofinansowania

Jedną z najważniejszych nowości jest rozszerzenie katalogu osób, które będą mogły ubiegać się o środki mimo niespełnienia dotychczasowego wymogu wieloletniego posiadania nieruchomości. Z programu skorzystają także osoby, które nabyły dom przez zasiedzenie.

Wprowadzono też wyjątek dla właścicieli i współwłaścicieli, którzy od co najmniej roku mają nieruchomość i uzyskali minimum 50 proc. udziałów w drodze zakupu lub darowizny od rodziców albo dziadków. Zmiana ma pomóc przede wszystkim nowym właścicielom starszych domów wymagających termomodernizacji.

Nie poprzestajemy na reformie z ubiegłego roku, ale konsekwentnie rozwijamy i zmieniamy program. Odpowiadamy na zgłaszane potrzeby mieszkańców oraz gmin i dlatego wprowadzamy od 20 lipca zmiany, które ułatwią dostęp do wsparcia. Priorytetem pozostaje dla nas bezpieczeństwo beneficjentów i jakość wykonywanych prac, tak by program rzeczywiście przyczyniał się do podnoszenia jakości życia i nie narażał na wysokie rachunki

Dorota Zawadzka‐Stępniak, Prezes Zarządu NFOŚiGW

Wyższe stawki i więcej czasu na realizację prac

Podniesione zostaną maksymalne jednostkowe kwoty dotacji na wybrane roboty związane z poprawą efektywności energetycznej budynków. Stawki wzrosną o 10% i obejmą m.in. ocieplenie ścian oraz wymianę okien, drzwi zewnętrznych i bram garażowych.

Nowe limity przewidują m.in. do 275 zł/m² na ocieplenie ścian, do 1320 zł/m² na stolarkę okienną oraz do 2750 zł/m² na stolarkę drzwiową w najwyższym poziomie dofinansowania. Korekta stawek została powiązana ze wzrostem kosztów inwestycji i oparta na analizie danych GUS, ofert rynkowych oraz rozliczanych wniosków.

Zmiany obejmą też beneficjentów korzystających z prefinansowania. Na wykonanie prac objętych zaliczką będą mieli 180 zamiast 120 dni. Z tej opcji skorzystają również osoby, które mają już podpisane umowy w naborze od 31 marca 2025 r., po zmianie umowy.

Prostsze formalności i inne korekty w programie

Ułatwione ma być również potwierdzanie wykonania inwestycji. Dokumenty dotyczące trwałego odłączenia starego źródła ciepła i dostosowania przewodów kominowych będą mogli wystawiać nie tylko mistrzowie kominiarscy, ale także osoby z odpowiednimi uprawnieniami budowlanymi.

W programie pojawi się także możliwość przygotowywania roboczych wersji wniosków w Generatorze Wniosków o Dofinansowanie przez beneficjentów korzystających z pomocy operatorów. Doprecyzowano również zasady przyznawania dotacji na urządzenia znajdujące się na liście ZUM w dniu wystawienia faktury zaliczkowej.

• rozszerzenie wyjątków od zasady 3 lat własności,
• dodatkowe wsparcie dla części prac termomodernizacyjnych,
• wydłużenie terminu rozliczenia prefinansowania do 180 dni,
• szerszy katalog osób uprawnionych do potwierdzania wykonanych robót,
• zakończenie wsparcia dla ogrzewania elektrycznego innego niż pompy ciepła po 2026 r.

W dalszej perspektywie program ma odcinać finansowanie dla ogrzewania elektrycznego innego niż pompy ciepła po zakończeniu okresu przejściowego, czyli po 2026 r. W ocenie NFOŚiGW ma to kierować wsparcie do rozwiązań bardziej efektywnych energetycznie i korzystniejszych dla środowiska.

Dlaczego to ważne także dla Gniezna i okolic

Zmiany w programie są istotne również dla mieszkańców Gniezna i całego powiatu, bo dotyczą właścicieli domów jednorodzinnych, którzy planują ocieplenie budynków, wymianę źródeł ciepła albo poprawę stanu technicznego starszych nieruchomości. To właśnie w takich miejscach wsparcie finansowe często decyduje o tym, czy inwestycja w ogóle ruszy.

Program pozostaje jednym z głównych narzędzi walki ze smogiem i modernizacji domów. Od 2018 r. zawarto w nim 971 tys. umów, zakończono ponad 645 tys. inwestycji, a łączna wartość wypłat sięgnęła prawie 22 mld zł. W nowej odsłonie, obowiązującej od 31 marca 2025 r., przyjęto 70 tys. wniosków i podpisano 53 tys. umów na 3,3 mld zł.

W programie działa też rozbudowana sieć wsparcia: ponad 2 tys. punktów konsultacyjno-informacyjnych oraz ponad 1,4 tys. gmin-operatorów. Jak podaje NFOŚiGW, około 44% nowych wniosków składanych jest z ich udziałem.

Dzięki programowi wymieniono już ponad 603 tys. nieefektywnych źródeł ciepła, a obecny budżet wynosi 10 mld zł i jest finansowany ze środków Funduszu Modernizacyjnego. Pełna dokumentacja wdrożeniowa nowych zasad ma zostać opublikowana 20 lipca 2026 r.

Co będzie dalej

Nowe zasady mają zacząć obowiązywać 20 lipca 2026 r., a wcześniej opublikowane materiały mają pozwolić beneficjentom zapoznać się z planowanymi rozwiązaniami. NFOŚiGW zapowiada także dalsze prace nad kolejnymi udogodnieniami, w tym nad bonem na audyt energetyczny, który ma zostać poddany dodatkowym konsultacjom z samorządami.

Program Czyste Powietrze ma być dalej rozwijany jako podstawowe narzędzie wspierania termomodernizacji domów i poprawy jakości powietrza w Polsce.

Informacje przekazał Narodowy Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej (NFOŚiGW).