Sejm blokuje ustawę o kryptoaktywach. Premier ujawnia dowody na wpływy mafii w rządzie PiS

Weto prezydenta utrzymane – co to oznacza dla rynku kryptoaktywów?

W czwartek, 26 września 2024 r., Sejm po raz trzeci nie zdołał odrzucić prezydenckiego weta do ustawy o rynku kryptoaktywów. Za odrzuceniem weta głosowało 231 posłów, przeciw było 218, a 2 wstrzymało się od głosu. Oznacza to, że ustawa, która miała wprowadzić nadzór nad rynkiem walut cyfrowych, nie wejdzie w życie w obecnym kształcie. Decyzja parlamentu zapadła mimo dramatycznego wystąpienia premiera Donalda Tuska, który przedstawił dowody na to, że blokada przepisów służy interesom przestępczym, a nie obywatelom.

Ustawa, przygotowana przez Ministerstwo Finansów, zakładała rejestrację wszystkich podmiotów obsługujących kryptoaktywa, obowiązek weryfikacji klientów oraz raportowanie podejrzanych transakcji do Generalnego Inspektora Informacji Finansowej. Jej celem było ograniczenie ryzyka prania brudnych pieniędzy i finansowania terroryzmu. Obecnie polski rynek kryptowalut funkcjonuje bez żadnych regulacji, co – jak podkreślają służby – czyni go podatnym na wykorzystanie przez obce wywiady, zwłaszcza rosyjski.

Premier o śledztwie: mafia infiltrowała rząd PiS

Donald Tusk, działając na podstawie ustawy o prokuraturze, ujawnił w Sejmie informacje ze śledztwa prowadzonego przez Prokuraturę Krajową w Katowicach. Dotyczy ono giełdy kryptoaktywów Zondacrypto, której przedstawiciele – według ustaleń śledczych – mieli wpływać na decyzje rządu PiS. Premier zacytował fragmenty protokołów przesłuchań kluczowego świadka, które rzucają nowe światło na mechanizmy nacisku i korupcji.

Z zeznań wynika, że jedno z pierwszych spotkań odbyło się 28 kwietnia 2018 r. w Ministerstwie Finansów. Uczestniczyli w nim Sylwester Suszek – dziś zaginiony, prawdopodobnie zamordowany – inwestor Rafał Zaorski, którego aresztowanie sąd właśnie potwierdził, oraz Krzysztof Piecha, współtwórca koncepcji ustawy kryptowalutowej Konfederacji. Spotkanie miało być skierowane do wiceministra finansów, Pawła Gruzy, który obecnie doradza kandydatowi na prezydenta, Karolowi Nawrockiemu.

„Zbyszek zapoznał się z aktami. Mówi, że gdyby wiedział, że taka sprawa się toczy, to natychmiast by interweniował. Obiecał, że jak wróci do władzy w Ministerstwie Sprawiedliwości, czego jest pewien, to ukręci łeb wszystkim tym sprawom i żebym się nie martwił”.

Premier Donald Tusk, cytując zeznania świadka w sprawie Zondacrypto

Świadek, którego tożsamości nie ujawniono, zeznał również, że za „usługi” na rzecz Zbigniewa Ziobry miała zostać wypłacona kwota 2 mln zł za pośrednictwem fundacji Suwerennej Polski. Jak dodał, wypłacił 500 tys. zł ze swojego rachunku, ale dalsze transakcje uniemożliwił bank, który wypowiedział mu umowę. Ziobro – według świadka – przestraszył się i chciał zwrócić pieniądze, ale ostatecznie publicznie przyznał, że wypłacił je sobie na własne potrzeby.

Obietnica ułaskawienia i rola Patrycji Koteckiej

W zeznaniach pojawia się nazwisko Patrycji Koteckiej, żony Zbigniewa Ziobry, która miała odegrać główną rolę w całym procederze. Świadek twierdzi, że zapłacił, ponieważ „miał być czystym człowiekiem”, a w zamian otrzymał obietnicę ułaskawienia – gdyby został skazany – od osoby publicznie nieznanej, powiązanej z otoczeniem Karola Nawrockiego. Obietnica ta dotyczyła także finansowania wydarzeń takich jak CPAC, reklamy i kongres w Stanach Zjednoczonych.

„Zapłaciłem za to, bo miałem być czystym człowiekiem. Najważniejsze w tej współpracy było to, że pan X obiecywał mi, że jak Nawrocki zostanie prezydentem, to on załatwi mi ułaskawienie, gdybym został skazany w tej sprawie. Ta obietnica ułaskawienia była za te wszystkie płatności, tj. CPAC, reklamy i kongres organizowany w Stanach Zjednoczonych”.

Premier Donald Tusk, cytując głównego świadka

Premier zwrócił się bezpośrednio do posłów opozycji, którzy zagłosowali za utrzymaniem weta, zarzucając im uleganie wpływom przestępczym. „Wszystko wskazuje na to, że za gardło trzymają was bardzo źli ludzie” – mówił Tusk, apelując o ochronę interesu państwa. Podkreślił, że nie ma wątpliwości, iż istnieją dodatkowe materiały obciążające polityków PiS i Konfederacji.

„Chcecie ostrzeżeń, więc ostrzegam was – żaden przyzwoity człowiek i polityk nie powinien brać pieniędzy od przestępców. Żadna partia polityczna nie powinna obiecywać ułaskawienia przestępcom”.

Premier Donald Tusk

Trzykrotne umorzenie śledztwa – rola prokuratury Ziobry

Ujawnione informacje pokazują, że skala infiltracji środowiska politycznego PiS przez osoby związane z Zondacrypto była znaczna. Dotyczy to także instytucji państwa – prokuratura, w okresie kierowania Ministerstwem Sprawiedliwości przez Zbigniewa Ziobrę, aż trzykrotnie umarzała śledztwo w sprawie zaginięcia Sylwestra Suszka, mimo wniosków Komisji Nadzoru Finansowego o jego podjęcie. Miało to miejsce w latach 2019, 2020 i 2022.

Zaginięcie Suszka, który był jedną z kluczowych osób w aferze Zondacrypto, do dziś pozostaje niewyjaśnione. Śledczy podejrzewają, że mógł zostać zamordowany przez swoich wspólników. Umorzenia postępowań – jak wskazują eksperci – mogły być wynikiem nacisków politycznych, co dodatkowo podważa zaufanie do wymiaru sprawiedliwości z czasów rządów PiS.

Ryzyko dla bezpieczeństwa – Rosja i sabotaż

Brak regulacji rynku kryptoaktywów ma bezpośrednie przełożenie na bezpieczeństwo państwa. Służby specjalne, w tym Agencja Bezpieczeństwa Wewnętrznego i Agencja Wywiadu, alarmują, że nieuregulowany obrót kryptowalutami jest wykorzystywany przez obce wywiady, przede wszystkim rosyjski, do finansowania aktów sabotażu na terenie Polski i Europy. Premier Tusk podkreślił, że bez odpowiednich przepisów służby nie mają narzędzi do śledzenia podejrzanych transakcji.

Jak wynika z informacji przekazanych obu izbom parlamentu, Rosja wykorzystuje kryptowaluty do finansowania działań dywersyjnych, w tym podpaleń, ataków na infrastrukturę krytyczną i innych aktów destabilizacji. Blokowanie ustawy przez opozycję – zdaniem premiera – wprost utrudnia pracę polskim służbom i naraża obywateli na niebezpieczeństwo.

Co to oznacza dla mieszkańców Gniezna?

Dla mieszkańców Gniezna i całej Wielkopolski konsekwencje braku regulacji rynku kryptoaktywów są odczuwalne przede wszystkim w kontekście bezpieczeństwa finansowego. Lokalni inwestorzy, którzy w ostatnich latach coraz chętniej lokują oszczędności w bitcoinie czy innych walutach cyfrowych, pozostają bez żadnej ochrony prawnej. W przypadku upadku giełdy lub oszustwa nie mają możliwości dochodzenia roszczeń, a straty bywają dotkliwe – w całym kraju odnotowano już przypadki osób, które straciły oszczędności życia na nieuczciwych platformach.

Gnieźnieńska policja i prokuratura, podobnie jak inne jednostki w regionie, muszą mierzyć się z rosnącą liczbą zgłoszeń dotyczących oszustw kryptowalutowych, ale bez odpowiednich narzędzi prawnych ich skuteczność jest ograniczona. Wprowadzenie ustawy umożliwiłoby lokalnym organom ścigania dostęp do danych o transakcjach, co ułatwiłoby wykrywanie przestępców i odzyskiwanie pieniędzy. Mieszkańcy Gniezna, którzy rozważają inwestycje w kryptowaluty, powinni zachować szczególną ostrożność – rynek pozostaje całkowicie nieuregulowany, a ryzyko działania piramid finansowych jest wciąż wysokie.

Warto również pamiętać, że kryptowaluty bywają wykorzystywane do finansowania działalności przestępczej, w tym handlu narkotykami czy bronią, co pośrednio wpływa na poziom bezpieczeństwa w regionie. Lokalne służby, takie jak policja w Gnieźnie, apelują o zgłaszanie wszelkich podejrzanych ofert inwestycyjnych i ostrzegają przed fałszywymi brokerami, którzy często działają właśnie na rynku walut cyfrowych.

Kluczowe fakty i liczby

• 26 września 2024 r. – Sejm po raz trzeci nie odrzucił prezydenckiego weta do ustawy o kryptoaktywach.
• 231 posłów głosowało za odrzuceniem weta, 218 przeciw, 2 wstrzymało się.
• 28 kwietnia 2018 r. – spotkanie w Ministerstwie Finansów z udziałem Sylwestra Suszka, Rafała Zaorskiego i Krzysztofa Piechy.
• 2 mln zł – kwota, którą świadek miał zapłacić za „usługi” dla Zbigniewa Ziobry; wypłacono 500 tys. zł.
• 2019, 2020, 2022 – lata trzykrotnego umorzenia śledztwa w sprawie zaginięcia Sylwestra Suszka przez prokuraturę.
• Ustawa miała wprowadzić nadzór nad rynkiem kryptoaktywów i ograniczyć finansowanie terroryzmu oraz sabotażu.

Decyzja Sejmu o utrzymaniu weta oznacza, że Polska pozostaje jednym z nielicznych krajów Unii Europejskiej bez regulacji rynku kryptowalut. W obliczu rosnących zagrożeń ze strony obcych wywiadów i przestępczości zorganizowanej, brak stosownych przepisów stawia polskie służby w trudnej sytuacji. Premier zapowiedział, że rząd nie rezygnuje z prac nad ustawą i będzie dążył do jej uchwalenia w przyszłości.